Overslaan en naar de inhoud gaan
Home

Hoofdnavigatie

  • Oefenen
  • Forum
  • Uitleg

Complete teksten

Recept voor waffels

Dagelijks leven
Nederlands
Al minstens tweehonderd jaar bakken mensen massaal wafels tijdens de donkere dagen. Deze 19e-eeuwse bakker deelt een succesrecept. Niet voor vegetariërs. Bron: Regionaal Archief Tilburg, Archief 338...

Blaffende honden in de kerk

Dagelijks leven
Nederlands
Blaffende honden bijten niet, zegt het spreekwoord. Maar al dat geblaf kan wel storend zijn, zeker tijdens de kerkdienst waardoor de gelovigen de preek niet kunnen verstaan. Dat was het geval in het...

Brief van Anna Maria van Schurman

Dagelijks leven
Latijn
In 1645 stuurt Anna Maria van Schurman een brief aan Johannes Smetius over zijn boek Oppidum Batavorum en zijn collectie van Romeinse oudheden. Zij spreekt haar bewondering uit en bedankt Smetius voor...

Leprozen in de stad

Dagelijks leven
Nederlands
In 1559 stelde het stadsbestuur van Nijmegen nieuwe regels in voor mensen die leidden aan de ziekte lepra. Omdat men bang was voor besmetting woonden deze zogenaamde leprozen in een 'melaatsenhuis'...

Verwondingen na een aanval van een 'vreede' stier, 1656

Dagelijks leven
Nederlands
Terheijden, 15 juli 1656. Op die dag wordt de chirurgijn geroepen bij het ziekbed van een tachtigjarige vrouw, die is aangevallen door een 'vreede' stier. Ze heeft behoorlijk wat kwetsuren, die in de...

Wijsheden van weleer

Dagelijks leven
Nederlands
Notaris Wynant van Asten uit Alphen besloot in 1577 de eentonige opeenvolging van contracten, procuraties en testamenten eens te onderbreken met een paar levensspreuken. Doe er je voordeel mee!

Het 'horlogie' van Hilvarenbeek, 1653

Dagelijks leven
Nederlands
In deze akte uit het archief van het dorpsbestuur van Hilvarenbeek kun je lezen hoe de schepenen een overeenkomst aangaan met 'horlogemaker' Hendrik vanden Ende voor het onderhoud van de torenklok...

Een echtscheiding uit 1751

Dagelijks leven
Nederlands
Echtlieden Hendrick van de Pol en Hendtien Cornelis Jacobs uit het Brabantse Moergestel hadden schijnbaar alles geprobeerd om hun huwelijk te redden, maar de koek was echt op: de 'questien en...

Boodschappenlijst uit Oisterwijk, 1673

Dagelijks leven
Nederlands
Regionaal Archief Tilburg, Archief 845 Dorpsbestuur van Oisterwijk, 1390-1814: invnr. 450 "Lyste van 't gene de dingbancke van Oysterwyck weeckelyck ten minste van doen hebben voor hare ingesetenen...

De geboorte van Ardt Schaetzen

Dagelijks leven
Nederlands
In de 17de eeuw schreef Arnold Schaetzen, een voorname Tongerse aristocraat uit Tongeren, deze familiekroniek. Het is een soort dagboek waarin hij de kindertijd van zijn acht kinderen met zijn eerste...

De gereformeerde Juliaanse kalender

Dagelijks leven
Nederlands

In 1582 stelde de katholieke kerk de nieuwe Gregoriaanse kalender in. Deze kalender hield de cyclus van de zon nauwkeuriger bij dan de Juliaanse kalender die al sinds de Romeinen werd gebruikt. Het...

De aanbidding van het Heilig Sacrament

Dagelijks leven
Nederlands

De aanbidding van het Heilig Sacrament (de geconsacreerde hostie) speelt tot op vandaag de dag een belangrijke rol binnen het katholicisme. In de loop van de middeleeuwen en de vroegmoderne periode...

Wolf in 's Gravenmoer

Dagelijks leven
Nederlands

De wolf is al weer enkele jaren een vaste waarde in Nederland. De meningen over de wolf lopen nogal uiteen: de een is blij dat de wolf, na eeuwen afwezig te zijn geweest, weer terug is in Nederland...

Verhuizing in de tijd

Dagelijks leven
Nederlands

Advocaat Johan van Someren in Dordrecht aanvaardt de benoeming tot pensionaris van Nijmegen. In een brief aan het stadsbestuur laat hij weten dat hij op 1 mei 1655 uit Dordt zal verhuizen. Het...

Een opmerkelijk middel tegen cholera

Dagelijks leven
Nederlands

In 1832 brak er in Nijmegen een choleraepidemie uit die zestig mensen het leven kostte. Apotheker Van Pelt denkt het medicijn gevonden te hebben. Hij noteert op het schutblad van zijn apothekersboek...

Het doopsel van Clovis

Dagelijks leven
Nederlands

Aan het begin van de vorige eeuw schreef de 8-jarige Frans Houbrechts uit Tongeren in zijn schoolschriftje volgend opstel over het doopsel van koning Clovis. Hij haalde er zijn mooiste geschrift en...

Sinterklaascadeaus uit 1575

Dagelijks leven
Nederlands

Sinterklaas is niet alleen een kindervriend, hij was vroeger ook de vriend van de kramers. Veel kramersgilden hadden Sint Nicolaas als patroonheilige. Zo ook in het Zeeuwse Arnemuiden. Veel spullen...

Outfit van een schippersknecht

Dagelijks leven
Nederlands

Welke kleding droeg een zeeman in de eerste helft van de achttiende eeuw? Een antwoord op deze vraag komt soms uit onverwachte bron. Van de schippersknecht van de Harlinger veerman weten we meer door...

Genezenverklaring uit Jisp

Dagelijks leven
Nederlands

Waarschijnlijk nodig om weer aan het werk te kunnen gaan, deze genezenverklaring van Jan Tijszoon opgesteld door de burgemeester van Jisp in 1674. In het Noord-Hollandse Jisp was de familie Ploegher...

Lenteschoonmaak in het veld

Dagelijks leven
Nederlands

In de achttiende eeuw was het in de dorpen van Haspengouw gebruikelijk dat na de winter de wegen en de beken een onderhoudsbeurt kregen. Bomen en hagen werden gesnoeid en beken werden uitgediept...

Sonder gesanck ofte geklanck!

Dagelijks leven
Nederlands

In Meldert in Belgisch Limburg was het in het begin van de achttiende eeuw de gewoonte dat een (jonge) knecht of meid die voor een andere baas ging werken, feestelijk werd ingehaald. Hun hebben en...

Paasbrief

Dagelijks leven
Nederlands

Cornelis Ploeger uit Broek in Waterland schreef in 1765 deze mooie Paasbrief. Wellicht als proeve van zijn kunnen? Het was in met name de 18e eeuw gebruikelijk dat kinderen rond feestdagen als Pasen...

Vlaaiendag

Dagelijks leven
Nederlands

Limburg staat onder andere bekend om zijn vlaaien. Nu hebben die lekkernijen een lange ontwikkeling gekend om te worden tot hoe we ze vandaag kennen. Alhoewel onderstaande achttiende-eeuwse recepten...

O zo verliefd!

Dagelijks leven
Nederlands

Hij stroomt over van liefde en godsvrucht en stort zijn hart uit op papier. Een brief waardig om op Valentijnsdag getranscribeerd te worden.

Soliciteren in de 18de eeuw

Dagelijks leven
Nederlands

Nadat schoolmeester Pipelers van Borgloon zijn ontslag aangeboden heeft, solliciteert J.B. Castelott voor die betrekking.

Een onachtzame varkenshoeder

Dagelijks leven
Nederlands

De stedelijke varkenshoeder van Bilzen zag zich in 1733 verplicht om een vergoeding te betalen aan de bezitter van een varken dat verdronken was terwijl hij er op had moeten passen.

Van hekserij tot verlopen weerwolven

Dagelijks leven
Nederlands

Met halloween voor de deur zullen de griezelfiguren de revue weer passeren. Nu vinden we die leuk, maar owee als je er vroeger voor werd uitgescholden! Hekserij en andere onnatuurlijke zaken troffen...

Sint Maarten

Dagelijks leven
Nederlands

De tekst hieronder betreft een aanbesteding voor het maken van een constructie onder het orgel in de Domkerk, die gewijd is aan Sint Maarten. Met als beloning: een aflaat van Sint Maarten.

Waarschouwinge tegens het Vastenavond houden

Dagelijks leven
Nederlands

Niet iedereen houdt van carnaval, maar sommigen maken het wel heel bont. In 1756 werd een plakkaat uitgevaardigd in het Land van Valkenburg tegen het verkleed over straat gaan. Historisch Centrum...

Vrolijk Nieuwjaar!

Dagelijks leven
Nederlands

Een lid van de Veerse rederijkerskamer ‘Missus scholieren’ probeerde zijn pen met het rijmen van een Nieuwjaarswens. Alle begin is moeilijk… Zeeuws Archief, archief Kamer van Retorica 'Missus...

Een godvruchtig nieuwjaar gewenst van Philippe de Rijckhol

Dagelijks leven
Nederlands

Op 31 december 1814 wenst Phillipe de Rijckhol zijn moeder op godvruchtige wijze een fijn nieuwjaar. Hij hoopt op die zo verlangde vrede, na jaren van Franse bezetting en oorlogen tegen Napoleon...

Beestenbende

Dagelijks leven
Nederlands

Onalledaags gedierte trok vroeger zodanig bekijks dat er een goede stuiver aan te verdienen viel. Bij de stress van die arme beestjes werd nog niet stilgestaan.

Zilt recept tegen hondsdolheid

Dagelijks leven
Nederlands

De Zeeuwse oesters zijn wereldberoemd. De meest gangbare soort is de holle, met een bolle schelp. En precies díe soort heb je nodig voor een medicijn tegen hondsdolheid. Succes verzekerd! De patiënt...

Garnalenbrood, een Zeeuwse lekkernij

Dagelijks leven
Nederlands

Mmm, garnalenbrood! Daar likten ze vroeger hun vingers bij af. Toen er nog geen visquota waren, visten de Zeeuwse garnalenvissers er lustig op los. In veel Zeeuwse kookboekjes vind je recepten waarin...

Een lot uit de loterij

Dagelijks leven
Nederlands

In 1606 werd in Haarlem een loterij gehouden om met de opbrengst het Oudemannenhuis op te richten. Bijzonder is dat bij de inschrijving een zelfbedacht uniek rijmpje van de koper werd toegevoegd. De...

Recepten voor alle kwalen

Dagelijks leven
Nederlands

In dit register van het OLV Kapittel te Maastricht zijn in de 17e en 18e eeuw allerlei recepten genoteerd voor de meest uiteenlopende kwalen. De werking daarvan is voor de meeste bewezen. In het...

  • Meer laden
Deze website is een initiatief van
Ontwikkeling
Styling
2e prijs jury & 3e prijs publiek
Vragen of suggesties?

Mail ons via info@watstaatdaer.nl

contact & informatie
Opmerking