Middeleeuwse en 16e-eeuwse steden waren, met hun nauwe straten en grote aantallen houten huizen, bijzonder kwetsbaar voor verwoestende branden. Lees hier enkele lokale bepalingen inzake...

Een leerling uit het noorden van Brabant brengt in de 16e eeuw zijn proeftijd door in het zuiden. Lees deze verklaring die na afloop is opgesteld en ontdek of hij 'geslaagd' is voor het ambacht dat...

In 1566 vond de bekende Beeldenstorm plaats in de Nederlanden, gebied dat toen onder gezag stond van de streng katholieke Spaanse koning Filips II. Het Nijmeegse stadsbestuur deed er alles aan om...

In 1559 stelde het stadsbestuur van Nijmegen nieuwe regels in voor mensen die leidden aan de ziekte lepra. Omdat men bang was voor besmetting woonden deze zogenaamde leprozen in een 'melaatsenhuis'...

Notaris Wynant van Asten uit Alphen besloot in 1577 de eentonige opeenvolging van contracten, procuraties en testamenten eens te onderbreken met een paar levensspreuken. Doe er je voordeel mee!

Overspel leidt, wanneer het wordt ontdekt, vaak tot heel wat persoonlijke drama’s. In de vroegmoderne periode kwam daar nog regelmatig een strafrechtelijke vervolging bovenop. Het gewoonterecht van...

Vooroordelen zijn van alle tijden. Een toevallige archiefvondst geeft aan welke eigenschappen men toedichtte aan de inwoners van diverse landstreken.

Het kapittel van de Stevenskerk wil een mooi nieuw drieluik op het hoogaltaar. Voor de levering sluiten zij met meester Ernst van Campen een overeenkomst in de vorm van een chirograaf. Een chirograaf...

Nijmegen heeft in 1585 voor de Spanjaarden gekozen en wordt nu, in 1591, door prins Maurits van Nassau belegerd. Vanuit Fort Knodsenburg wordt de stad door Maurits beschoten. De Hertog van Parma...

De in Nijmegen geboren Lambert Biesman was één van de eerste Indiëvaarders. Hij reisde in 1595 mee naar Indië onder Cornelis de Houtman. De Nederlanders wilden een eigen specerijroute vinden en net zo...

In de loop van de zestiende en zeventiende eeuw veroordeelden lokale rechtbanken in de Zuidelijke Nederlanden honderden vermeende “heksen” tot de brandstapel. Deze doodvonnissen werden uitgesproken...

Sinterklaas is niet alleen een kindervriend, hij was vroeger ook de vriend van de kramers. Veel kramersgilden hadden Sint Nicolaas als patroonheilige. Zo ook in het Zeeuwse Arnemuiden. Veel spullen...

De tekst hieronder betreft een aanbesteding voor het maken van een constructie onder het orgel in de Domkerk, die gewijd is aan Sint Maarten. Met als beloning: een aflaat van Sint Maarten.

In 1568 trekken Willem van Oranje en zijn medestanders door het vorstendom Luik naar Brabant. Anders dan verhoopt blijken zij daar niet welkom.

Een liedjesschrijver uit de omgeving van de abdij van Sint-Truiden waarschuwt zijn streekgenoten tegen de listen van de Geuzen.

Gered door de vrouwe, wordt er geen tijd meer verspild. Op het schavot waar zojuist nog een onthoofding plaats zou vinden, wordt nu voor het toegestroomde publiek een volwaardige huwelijksceremonie...

Op 23 oktober 1576 woedde er een brand in Haarlem. In totaal werden 467 huizen door de brand verwoest. Noord-Hollands Archief, stadsbestuur van Haarlem (1573-1813), toegangsnr. 3993, inv. nr 833.

Tijdens het zeven maanden durende beleg van Haarlem door de Spanjaarden in 1572/1573 worden er bijna elke dag kanonskogels afgevuurd op de stad. Een onbekend persoon heeft een soort ooggetuigenverslag...

In het tweede seizoen van Verborgen Verleden werd de stamboom van Marc-Marie Huijbregts onder handen genomen. Hij bleek onder meer af te stammen van Ariken Wouter Lambert Nijs die in 1599 werd...

Op de vroege morgen van 13 mei 1595 komen de schepenen van Helmond naar het huis van Elisabeth van Cranenbroeck. Met doorgesneden keel is zij 's ochtends gevonden. Wat is er gebeurd?

Tregement der ghesontheyt is in 1514 gedrukt door Thomas van der Noot in Brussel en staat vol adviezen voor een gezond leven. Het exemplaar dat bewaard wordt in de Koninklijke Bibliotheek in Den Haag...

Huiswerk voor de cursus Paleografie voor beginners, Het Utrechts Archief. Verklaring over de belegering van de Vredenburg, 1577. Nederlands Hervormde Gemeente Utrecht, toegang 816, inventarisnummer...

Huiswerk voor de cursus Paleografie voor beginners, Het Utrechts Archief. Brief van de prins van Oranje aan het gerecht van de stad Utrecht, 1577. Archief van het Stadsbestuur 1122-1577, toegang 701...

Huiswerk voor de cursus Paleografie voor beginners, Het Utrechts Archief. Besluit van de raad over het opeisen van de stedelijke charters door de hertog van Alva, 1572. Archief van het stadsbestuur...