Nijmeegse burgemeesterszoon vaart in 1595 naar de Oost

De in Nijmegen geboren Lambert Biesman was één van de eerste Indiëvaarders.
Hij nam deel aan de reis naar Indië onder Cornelis de Houtman (1595-1597),
met als doel het vinden van de specerijroute van de Portugezen.
Hij schreef in deze brief over de voorbereidingen van deze reis aan zijn vader Jacob Biesman, burgemeester van Nijmegen.

niveau
  • Laus Deo den 6 november Anno 94 in Amsterdam
    Gunstige wel beminde vader desen sall alleen dienen om u lieve te
    te aviseren dat ick van Rotterdam hier gecomen ben om met dese scepen
    die de van Amsterdam toe maeken so u lieve daer van gehoort heefft naar
    Indien te seijlen met godts hulpe ende heb daer toe goede gelegenheijt gevonden
    ende dat door recommandatie Jan Jacobzoon ende Gerrit van Boeningen mijn
    neeff de welcke vijsadmirael wesen sal Sij sullen op elc scip vier
    adelborsten hebben die naest die capeteijn over 't volc commanderen
    Daer van sal ick een sijn van mijn gagie en weet ick noch geen besceijt
    dan twijffel niet off ick sal wel 20 gulden ter maendt krijghen ende
    ick sal mijn neeff des capeteijns tafel hebben Ick vertreck morgen
    naer Engelant om aldaer enich gescut te halen dat ons noch
    gebreckt daer ick van mijn cousin Gerrit van Boeningen den
    vijsadmirael heen gesonden werd met recommandatie van de heren
    Staten wil ons godt de heer goede reijs verleenen wij sijn ons
    leven behouden want wij nieuwe landen gaen soecken die noijt
    bevaren sijn geweest mijn cousin ende ick hebben op den werelt clot
    gemeten ons reijs die wij hopen te doen so bevijnden wij datter wenich
    aen scort off wij seijlen de heele werelt om ende wij hoopen die reijs
    in twee jaren te doen daer die Portegijsen 3 jaer toe van doen
    hebben ende wij nemen 't noch wel vier off 5 hondert mijlen vorder
    dan daer sij haer specerij halen Het sijn conincklicke scepen daer
    wij met godts hulpe met dencken te varen wel gemonteert
    So wil ick mijn vader vrundtlick gebeden hebben dat die kost
    aen mij wilt hangen ende laten mij daer sonder vertreck dewiele
    ick in Engelant ben een halff dosijn grove hemden met slechte
    omslagen daerop genaijt maken ende laet mij ons Gert een deel slechte
    slaepmutsen sonder enich werck maken want ick sulcx meest van doen
    sal hebben overmitds die lange reijse ende wiltse aen Jan neeff
    bestellen So ick noch tijt heb als ick uit Engelandt coom sall
    ick eerst noch eens overcomen ende sal u lieve dan van alles wijder
    besceijt seggen Ick seijnde u met den brenger van desen een
    sack wilt doch die vol goede knollen aen Jan neeff seijnden
    metten eersten so haest als mogelijck is Ick bid u lieve vrundtlijck
    en wilt doch hier in niet versuijmen aen Jan Jacobzoon die
    knollen te seijnden want ick beloofft heb dat ick se onbieden
    sou op dat ick'er niet deur bescamt werd Sij wilden daer
    gelt bij seijnden maer ick wilde sulcx niet toe laeten want
    hij mij met Gerit neeff groote vrundtscap bewesen hebben
    Isset mogelijck so seijnter met een ooc een sack aen Gerrit
    neeff u lieve mogen dencken cost ick u nu wat off gij mij uit
    hijllickte coom ick met lieff wederom Ick bender mijn leven
    door gebercht ende blijff ick het can u lieve ooc niet scaeden
    Ick ben hier door godt loff en danc vast van den grooten
    arbeijt verlost Hiermede wil ick mijn vader voor dees
    tijt sampt alle goede vrunden die mij mijn vader sal gelieven
    hertelicken te groeten in des almachtigen godts seijlighe
    bescerming bevelen
    U lieve dienstwillighen
    soon Lambert Biesman
  • Laus Deo den 6 november Anno 94 in Amsterdam
    Gunstige wel beminde vader desen sall alleen dienen om u lieve te
    te aviseren dat ick van Rotterdam hier gecomen ben om met dese scepen
    die de van Amsterdam toe maeken so u lieve daer van gehoort heefft naar
    Indien te seijlen met godts hulpe ende heb daer toe goede gelegenheijt gevonden
    ende dat door recommandatie Jan Jacobzoon ende Gerrit van Boeningen mijn
    neeff de welcke vijsadmirael wesen sal Sij sullen op elc scip vier
    adelborsten hebben die naest die capeteijn over 't volc commanderen
    Daer van sal ick een sijn van mijn gagie en weet ick noch geen besceijt
    dan twijffel niet off ick sal wel 20 gulden ter maendt krijghen ende
    ick sal mijn neeff des capeteijns tafel hebben Ick vertreck morgen
    naer Engelant om aldaer enich gescut te halen dat ons noch
    gebreckt daer ick van mijn cousin Gerrit van Boeningen den
    vijsadmirael heen gesonden werd met recommandatie van de heren
    Staten wil ons godt de heer goede reijs verleenen wij sijn ons
    leven behouden want wij nieuwe landen gaen soecken die noijt
    bevaren sijn geweest mijn cousin ende ick hebben op den werelt clot
    gemeten ons reijs die wij hopen te doen so bevijnden wij datter wenich
    aen scort off wij seijlen de heele werelt om ende wij hoopen die reijs
    in twee jaren te doen daer die Portegijsen 3 jaer toe van doen
    hebben ende wij nemen 't noch wel vier off 5 hondert mijlen vorder
    dan daer sij haer specerij halen Het sijn conincklicke scepen daer
    wij met godts hulpe met dencken te varen wel gemonteert
    So wil ick mijn vader vrundtlick gebeden hebben dat die kost
    aen mij wilt hangen ende laten mij daer sonder vertreck dewiele
    ick in Engelant ben een halff dosijn grove hemden met slechte
    omslagen daerop genaijt maken ende laet mij ons Gert een deel slechte
    slaepmutsen sonder enich werck maken want ick sulcx meest van doen
    sal hebben overmitds die lange reijse ende wiltse aen Jan neeff
    bestellen So ick noch tijt heb als ick uit Engelandt coom sall
    ick eerst noch eens overcomen ende sal u lieve dan van alles wijder
    besceijt seggen Ick seijnde u met den brenger van desen een
    sack wilt doch die vol goede knollen aen Jan neeff seijnden
    metten eersten so haest als mogelijck is Ick bid u lieve vrundtlijck
    en wilt doch hier in niet versuijmen aen Jan Jacobzoon die
    knollen te seijnden want ick beloofft heb dat ick se onbieden
    sou op dat ick'er niet deur bescamt werd Sij wilden daer
    gelt bij seijnden maer ick wilde sulcx niet toe laeten want
    hij mij met Gerit neeff groote vrundtscap bewesen hebben
    Isset mogelijck so seijnter met een ooc een sack aen Gerrit
    neeff u lieve mogen dencken cost ick u nu wat off gij mij uit
    hijllickte coom ick met lieff wederom Ick bender mijn leven
    door gebercht ende blijff ick het can u lieve ooc niet scaeden
    Ick ben hier door godt loff en danc vast van den grooten
    arbeijt verlost Hiermede wil ick mijn vader voor dees
    tijt sampt alle goede vrunden die mij mijn vader sal gelieven
    hertelicken te groeten in des almachtigen godts seijlighe
    bescerming bevelen
    U lieve dienstwillighen
    soon Lambert Biesman
  • Laus Deo den 6 november Anno 94 in Amsterdam
    Gunstige wel beminde vader desen sall alleen dienen om u lieve te
    te aviseren dat ick van Rotterdam hier gecomen ben om met dese scepen
    die de van Amsterdam toe maeken so u lieve daer van gehoort heefft naar
    Indien te seijlen met godts hulpe ende heb daer toe goede gelegenheijt gevonden
    ende dat door recommandatie Jan Jacobzoon ende Gerrit van Boeningen mijn
    neeff de welcke vijsadmirael wesen sal Sij sullen op elc scip vier
    adelborsten hebben die naest die capeteijn over 't volc commanderen
    Daer van sal ick een sijn van mijn gagie en weet ick noch geen besceijt
    dan twijffel niet off ick sal wel 20 gulden ter maendt krijghen ende
    ick sal mijn neeff des capeteijns tafel hebben Ick vertreck morgen
    naer Engelant om aldaer enich gescut te halen dat ons noch
    gebreckt daer ick van mijn cousin Gerrit van Boeningen den
    vijsadmirael heen gesonden werd met recommandatie van de heren
    Staten wil ons godt de heer goede reijs verleenen wij sijn ons
    leven behouden want wij nieuwe landen gaen soecken die noijt
    bevaren sijn geweest mijn cousin ende ick hebben op den werelt clot
    gemeten ons reijs die wij hopen te doen so bevijnden wij datter wenich
    aen scort off wij seijlen de heele werelt om ende wij hoopen die reijs
    in twee jaren te doen daer die Portegijsen 3 jaer toe van doen
    hebben ende wij nemen 't noch wel vier off 5 hondert mijlen vorder
    dan daer sij haer specerij halen Het sijn conincklicke scepen daer
    wij met godts hulpe met dencken te varen wel gemonteert
    So wil ick mijn vader vrundtlick gebeden hebben dat die kost
    aen mij wilt hangen ende laten mij daer sonder vertreck dewiele
    ick in Engelant ben een halff dosijn grove hemden met slechte
    omslagen daerop genaijt maken ende laet mij ons Gert een deel slechte
    slaepmutsen sonder enich werck maken want ick sulcx meest van doen
    sal hebben overmitds die lange reijse ende wiltse aen Jan neeff
    bestellen So ick noch tijt heb als ick uit Engelandt coom sall
    ick eerst noch eens overcomen ende sal u lieve dan van alles wijder
    besceijt seggen Ick seijnde u met den brenger van desen een
    sack wilt doch die vol goede knollen aen Jan neeff seijnden
    metten eersten so haest als mogelijck is Ick bid u lieve vrundtlijck
    en wilt doch hier in niet versuijmen aen Jan Jacobzoon die
    knollen te seijnden want ick beloofft heb dat ick se onbieden
    sou op dat ick'er niet deur bescamt werd Sij wilden daer
    gelt bij seijnden maer ick wilde sulcx niet toe laeten want
    hij mij met Gerit neeff groote vrundtscap bewesen hebben
    Isset mogelijck so seijnter met een ooc een sack aen Gerrit
    neeff u lieve mogen dencken cost ick u nu wat off gij mij uit
    hijllickte coom ick met lieff wederom Ick bender mijn leven
    door gebercht ende blijff ick het can u lieve ooc niet scaeden
    Ick ben hier door godt loff en danc vast van den grooten
    arbeijt verlost Hiermede wil ick mijn vader voor dees
    tijt sampt alle goede vrunden die mij mijn vader sal gelieven
    hertelicken te groeten in des almachtigen godts seijlighe
    bescerming bevelen
    U lieve dienstwillighen
    soon Lambert Biesman
  • TGF1cyBEZW8gZGVuIDYgbm92ZW1iZXIgQW5ubyA5NCBpbiBBbXN0ZXJkYW0KR3Vuc3RpZ2Ugd2VsIGJlbWluZGUgdmFkZXIgZGVzZW4gc2FsbCBhbGxlZW4gZGllbmVuIG9tIHUgbGlldmUgdGUKdGUgYXZpc2VyZW4gZGF0IGljayB2YW4gUm90dGVyZGFtIGhpZXIgZ2Vjb21lbiBiZW4gb20gbWV0IGRlc2Ugc2NlcGVuCmRpZSBkZSB2YW4gQW1zdGVyZGFtIHRvZSBtYWVrZW4gc28gdSBsaWV2ZSBkYWVyIHZhbiBnZWhvb3J0IGhlZWZmdCBuYWFyCkluZGllbiB0ZSBzZWlqbGVuIG1ldCBnb2R0cyBodWxwZSBlbmRlIGhlYiBkYWVyIHRvZSBnb2VkZSBnZWxlZ2VuaGVpanQgZ2V2b25kZW4KZW5kZSBkYXQgZG9vciByZWNvbW1hbmRhdGllIEphbiBKYWNvYnpvb24gZW5kZSBHZXJyaXQgdmFuIEJvZW5pbmdlbiBtaWpuCm5lZWZmIGRlIHdlbGNrZSB2aWpzYWRtaXJhZWwgd2VzZW4gc2FsIFNpaiBzdWxsZW4gb3AgZWxjIHNjaXAgdmllcgphZGVsYm9yc3RlbiBoZWJiZW4gZGllIG5hZXN0IGRpZSBjYXBldGVpam4gb3ZlciAndCB2b2xjIGNvbW1hbmRlcmVuCkRhZXIgdmFuIHNhbCBpY2sgZWVuIHNpam4gdmFuIG1pam4gZ2FnaWUgZW4gd2VldCBpY2sgbm9jaCBnZWVuIGJlc2NlaWp0CmRhbiB0d2lqZmZlbCBuaWV0IG9mZiBpY2sgc2FsIHdlbCAyMCBndWxkZW4gdGVyIG1hZW5kdCBrcmlqZ2hlbiBlbmRlCmljayBzYWwgbWlqbiBuZWVmZiBkZXMgY2FwZXRlaWpucyB0YWZlbCBoZWJiZW4gSWNrIHZlcnRyZWNrIG1vcmdlbgpuYWVyIEVuZ2VsYW50IG9tIGFsZGFlciBlbmljaCBnZXNjdXQgdGUgaGFsZW4gZGF0IG9ucyBub2NoCmdlYnJlY2t0IGRhZXIgaWNrIHZhbiBtaWpuIGNvdXNpbiBHZXJyaXQgdmFuIEJvZW5pbmdlbiBkZW4Kdmlqc2FkbWlyYWVsIGhlZW4gZ2Vzb25kZW4gd2VyZCBtZXQgcmVjb21tYW5kYXRpZSB2YW4gZGUgaGVyZW4KU3RhdGVuIHdpbCBvbnMgZ29kdCBkZSBoZWVyIGdvZWRlIHJlaWpzIHZlcmxlZW5lbiB3aWogc2lqbiBvbnMKbGV2ZW4gYmVob3VkZW4gd2FudCB3aWogbmlldXdlIGxhbmRlbiBnYWVuIHNvZWNrZW4gZGllIG5vaWp0CmJldmFyZW4gc2lqbiBnZXdlZXN0IG1pam4gY291c2luIGVuZGUgaWNrIGhlYmJlbiBvcCBkZW4gd2VyZWx0IGNsb3QKZ2VtZXRlbiBvbnMgcmVpanMgZGllIHdpaiBob3BlbiB0ZSBkb2VuIHNvIGJldmlqbmRlbiB3aWogZGF0dGVyIHdlbmljaAphZW4gc2NvcnQgb2ZmIHdpaiBzZWlqbGVuIGRlIGhlZWxlIHdlcmVsdCBvbSBlbmRlIHdpaiBob29wZW4gZGllIHJlaWpzCmluIHR3ZWUgamFyZW4gdGUgZG9lbiBkYWVyIGRpZSBQb3J0ZWdpanNlbiAzIGphZXIgdG9lIHZhbiBkb2VuCmhlYmJlbiBlbmRlIHdpaiBuZW1lbiAndCBub2NoIHdlbCB2aWVyIG9mZiA1IGhvbmRlcnQgbWlqbGVuIHZvcmRlcgpkYW4gZGFlciBzaWogaGFlciBzcGVjZXJpaiBoYWxlbiBIZXQgc2lqbiBjb25pbmNrbGlja2Ugc2NlcGVuIGRhZXIKd2lqIG1ldCBnb2R0cyBodWxwZSBtZXQgZGVuY2tlbiB0ZSB2YXJlbiB3ZWwgZ2Vtb250ZWVydApTbyB3aWwgaWNrIG1pam4gdmFkZXIgdnJ1bmR0bGljayBnZWJlZGVuIGhlYmJlbiBkYXQgZGllIGtvc3QKYWVuIG1paiB3aWx0IGhhbmdlbiBlbmRlIGxhdGVuIG1paiBkYWVyIHNvbmRlciB2ZXJ0cmVjayBkZXdpZWxlCmljayBpbiBFbmdlbGFudCBiZW4gZWVuIGhhbGZmIGRvc2lqbiBncm92ZSBoZW1kZW4gbWV0IHNsZWNodGUKb21zbGFnZW4gZGFlcm9wIGdlbmFpanQgbWFrZW4gZW5kZSBsYWV0IG1paiBvbnMgR2VydCBlZW4gZGVlbCBzbGVjaHRlCnNsYWVwbXV0c2VuIHNvbmRlciBlbmljaCB3ZXJjayBtYWtlbiB3YW50IGljayBzdWxjeCBtZWVzdCB2YW4gZG9lbgpzYWwgaGViYmVuIG92ZXJtaXRkcyBkaWUgbGFuZ2UgcmVpanNlIGVuZGUgd2lsdHNlIGFlbiBKYW4gbmVlZmYKYmVzdGVsbGVuIFNvIGljayBub2NoIHRpanQgaGViIGFscyBpY2sgdWl0IEVuZ2VsYW5kdCBjb29tIHNhbGwKaWNrIGVlcnN0IG5vY2ggZWVucyBvdmVyY29tZW4gZW5kZSBzYWwgdSBsaWV2ZSBkYW4gdmFuIGFsbGVzIHdpamRlcgpiZXNjZWlqdCBzZWdnZW4gSWNrIHNlaWpuZGUgdSBtZXQgZGVuIGJyZW5nZXIgdmFuIGRlc2VuIGVlbgpzYWNrIHdpbHQgZG9jaCBkaWUgdm9sIGdvZWRlIGtub2xsZW4gYWVuIEphbiBuZWVmZiBzZWlqbmRlbgptZXR0ZW4gZWVyc3RlbiBzbyBoYWVzdCBhbHMgbW9nZWxpamNrIGlzIEljayBiaWQgdSBsaWV2ZSB2cnVuZHRsaWpjawplbiB3aWx0IGRvY2ggaGllciBpbiBuaWV0IHZlcnN1aWptZW4gYWVuIEphbiBKYWNvYnpvb24gZGllCmtub2xsZW4gdGUgc2Vpam5kZW4gd2FudCBpY2sgYmVsb29mZnQgaGViIGRhdCBpY2sgc2Ugb25iaWVkZW4Kc291IG9wIGRhdCBpY2snZXIgbmlldCBkZXVyIGJlc2NhbXQgd2VyZCBTaWogd2lsZGVuIGRhZXIKZ2VsdCBiaWogc2Vpam5kZW4gbWFlciBpY2sgd2lsZGUgc3VsY3ggbmlldCB0b2UgbGFldGVuIHdhbnQKaGlqIG1paiBtZXQgR2VyaXQgbmVlZmYgZ3Jvb3RlIHZydW5kdHNjYXAgYmV3ZXNlbiBoZWJiZW4KSXNzZXQgbW9nZWxpamNrIHNvIHNlaWpudGVyIG1ldCBlZW4gb29jIGVlbiBzYWNrIGFlbiBHZXJyaXQKbmVlZmYgdSBsaWV2ZSBtb2dlbiBkZW5ja2VuIGNvc3QgaWNrIHUgbnUgd2F0IG9mZiBnaWogbWlqIHVpdApoaWpsbGlja3RlIGNvb20gaWNrIG1ldCBsaWVmZiB3ZWRlcm9tIEljayBiZW5kZXIgbWlqbiBsZXZlbgpkb29yIGdlYmVyY2h0IGVuZGUgYmxpamZmIGljayBoZXQgY2FuIHUgbGlldmUgb29jIG5pZXQgc2NhZWRlbgpJY2sgYmVuIGhpZXIgZG9vciBnb2R0IGxvZmYgZW4gZGFuYyB2YXN0IHZhbiBkZW4gZ3Jvb3RlbgphcmJlaWp0IHZlcmxvc3QgSGllcm1lZGUgd2lsIGljayBtaWpuIHZhZGVyIHZvb3IgZGVlcwp0aWp0IHNhbXB0IGFsbGUgZ29lZGUgdnJ1bmRlbiBkaWUgbWlqIG1pam4gdmFkZXIgc2FsIGdlbGlldmVuCmhlcnRlbGlja2VuIHRlIGdyb2V0ZW4gaW4gZGVzIGFsbWFjaHRpZ2VuIGdvZHRzIHNlaWpsaWdoZQpiZXNjZXJtaW5nIGJldmVsZW4KVSBsaWV2ZSBkaWVuc3R3aWxsaWdoZW4Kc29vbiBMYW1iZXJ0IEJpZXNtYW4=

    Let hier op

    Transcribeer de handgeschreven tekst in principe zo letterlijk mogelijk.

    Voor een goede werking van de automatische controle van je invoer en om verschillen in werkwijzen tussen archiefdiensten en onderzoekers te voorkomen, zijn er een paar uitzonderingen op het letterlijk transcriberen afgesproken:

    • Typ een ij voor y, behalve wanneer het echt een y moet zijn (bv. Lyon of hypotheek).
    • Typ afkortingen zoveel mogelijk voluit, behalve bij (samengestelde) woorden die je ook zo uit zou spreken (bv. t'selve blijft dus t'selve en wordt geen het selve).
    • In de oorspronkelijke tekst worden woorden op diverse manieren, al dan niet met streepjes, haaltjes e.d. afgebroken, maar gebruik in je transcriptie altijd een min-
      teken, zoals in modern Nederlands.

    Verschillen tussen kleine letters en hoofdletters, spaties, regeleinden en witregels worden tijdens de controle genegeerd, maar probeer deze voor de leesbaarheid natuurlijk wel zo letterlijk mogelijk over te nemen.

    Kijk voor uitgebreide tips voor het maken van transcripties op 'Wat staat daar?' bij: Aanwijzingen voor transcripties.

    'Wat staat daer?' is nadrukkelijk bedoeld om het lezen van oude handschriften te oefenen, niet om het maken van transcripties te leren. Wil je over dat laatste meer uitleg? Lees verder >