(wan)orde in de archieven

In het Ancien Regime werd Maastricht bestuurd door twee heren, de bisschop van Luik en de hertog van Brabant. Later nam de Republiek de plaats van de hertog in. Het hoger beroep bij rechtspraak was in handen van de Commissarissen-Deciseurs, twee afgevaardigden per machthebber. Ze zorgden daarnaast voor de benoeming van de schepenen, de burgemeesters en gezworenen en vaardigden wetten en verordeningen uit. Een zo´n verordening (recess genoemd) gaat over de wanorde in de stadsarchieven. Daar moest eens goed opgeruimd worden!

Dit is een bewerking van het recess. Wilt u meer lezen? Klik dan hier.

niveau
  • 1760
    Archiven in ordre
    te brengen
    Commissarissen Deciseurs van beijde Genadige Heeren ende
    Princen binnen haare Stad Maastricht gezien en bevonden hebbende
    dat d'archives derselve stad inde grootste disordre en confusie
    sijn leggende, en dat het ten uijtersten nodigh is dat deselve sonder
    uijtstel in een betamelijcke ordre gebragt, d'eene van d'andere
    gesepareert en op haare Loquetten en plaatsen nae vereijsch
    van saaken, materien en tijd gedeponeert en gereguleert, en onder
    eenen pertinenten Inventaris off Register gebrogt werden
    Lastende en beveelen bij desen wel ernstelijk dat voortaen soo
    wel d'archives kamer als alle andere kamers van den Stadhuijse
    alwaar eenige Stadspapieren gedeponeert en berustende sijn,
    soo van de Griffien als andersints ten minsten eens s'jaers
    gereijnigt, schoongemaakt en de papieren, boecken Registers en
    Documenten van den Stoff gesuijvert moeten worden.
  • 1760
    Archiven in ordre
    te brengen
    Commissarissen Deciseurs van beijde Genadige Heeren ende
    Princen binnen haare Stad Maastricht gezien en bevonden hebbende
    dat d'archives derselve stad inde grootste disordre en confusie
    sijn leggende, en dat het ten uijtersten nodigh is dat deselve sonder
    uijtstel in een betamelijcke ordre gebragt, d'eene van d'andere
    gesepareert en op haare Loquetten en plaatsen nae vereijsch
    van saaken, materien en tijd gedeponeert en gereguleert, en onder
    eenen pertinenten Inventaris off Register gebrogt werden
    Lastende en beveelen bij desen wel ernstelijk dat voortaen soo
    wel d'archives kamer als alle andere kamers van den Stadhuijse
    alwaar eenige Stadspapieren gedeponeert en berustende sijn,
    soo van de Griffien als andersints ten minsten eens s'jaers
    gereijnigt, schoongemaakt en de papieren, boecken Registers en
    Documenten van den Stoff gesuijvert moeten worden.
  • 1760
    Archiven in ordre
    te brengen
    Commissarissen Deciseurs van beijde Genadige Heeren ende
    Princen binnen haare Stad Maastricht gezien en bevonden hebbende
    dat d'archives derselve stad inde grootste disordre en confusie
    sijn leggende, en dat het ten uijtersten nodigh is dat deselve sonder
    uijtstel in een betamelijcke ordre gebragt, d'eene van d'andere
    gesepareert en op haare Loquetten en plaatsen nae vereijsch
    van saaken, materien en tijd gedeponeert en gereguleert, en onder
    eenen pertinenten Inventaris off Register gebrogt werden
    Lastende en beveelen bij desen wel ernstelijk dat voortaen soo
    wel d'archives kamer als alle andere kamers van den Stadhuijse
    alwaar eenige Stadspapieren gedeponeert en berustende sijn,
    soo van de Griffien als andersints ten minsten eens s'jaers
    gereijnigt, schoongemaakt en de papieren, boecken Registers en
    Documenten van den Stoff gesuijvert moeten worden.
  • 1760 Archiven in ordre te brengen Commissarissen Deciseurs van beijde Genadige Heeren ende Princen binnen haare Stad Maastricht gezien en bevonden hebbende dat d'archives derselve stad inde grootste disordre en confusie sijn leggende, en dat het ten uijtersten nodigh is dat deselve sonder uijtstel in een betamelijcke ordre gebragt, d'eene van d'andere gesepareert en op haare Loquetten en plaatsen nae vereijsch van saaken, materien en tijd gedeponeert en gereguleert, en onder eenen pertinenten Inventaris off Register gebrogt werden Lastende en beveelen bij desen wel ernstelijk dat voortaen soo wel d'archives kamer als alle andere kamers van den Stadhuijse alwaar eenige Stadspapieren gedeponeert en berustende sijn, soo van de Griffien als andersints ten minsten eens s'jaers gereijnigt, schoongemaakt en de papieren, boecken Registers en Documenten van den Stoff gesuijvert moeten worden.

    Let hier op

    Transcribeer de handgeschreven tekst in principe zo letterlijk mogelijk.

    Voor een goede werking van de automatische controle van je invoer en om verschillen in werkwijzen tussen archiefdiensten en onderzoekers te voorkomen, zijn er een paar uitzonderingen op het letterlijk transcriberen afgesproken:

    • Typ een ij voor y, behalve wanneer het echt een y moet zijn (bv. Lyon of hypotheek).
    • Typ afkortingen zoveel mogelijk voluit, behalve bij (samengestelde) woorden die je ook zo uit zou spreken (bv. t'selve blijft dus t'selve en wordt geen het selve).
    • In de oorspronkelijke tekst worden woorden op diverse manieren, al dan niet met streepjes, haaltjes e.d. afgebroken, maar gebruik in je transcriptie altijd een min-
      teken, zoals in modern Nederlands.

    Verschillen tussen kleine letters en hoofdletters, spaties, regeleinden en witregels worden tijdens de controle genegeerd, maar probeer deze voor de leesbaarheid natuurlijk wel zo letterlijk mogelijk over te nemen.

    'Wat staat daer?' is nadrukkelijk bedoeld om het lezen van oude handschriften te oefenen, niet om het maken van transcripties te leren. Wil je over dat laatste meer uitleg? Lees verder >