Een opmerkelijk middel tegen de cholera

In 1832 brak er een choleraepidemie uit in Nijmegen die aan zestig mensen het leven kostte. Apotheker Van Pelt denkt het medicijn gevonden te hebben. Hij noteert voorin op het schutblad van zijn apothekersboek het recept. Het blijkt een oproep aan zijn stadsgenoten om vooral optimistisch in het leven te staan. Het venijn zit hem in de laatste regel. Lezen we daarin een sneer naar de Nijmegenaar met zijn eeuwige genuil? (Nuilen is Nijmeegs stadsdialect voor zeuren)

niveau
  • Augustus: 1832
    Recept tegen de Cholera Morbus
    Neem een kop vol opgeruimdheid
    met een doos vol goeden moed.
    Daags 2 lepels tijdsbeweging
    even laauw gebruik is goed.
    50 pillen vaste spijsen,
    aangemengd met goeden Wijn,
    Een Tinctuur van vergenoegen
    is de beste medicijn.
    1-2 Droppels geest van vreugde
    met een poeder levenszout.
    en wat balsem van vertroosting
    is een raad zoo goed als goud
    doch vindt gij in dit recept
    uwen wensch nog niet vervuld
    neem dan voor het allerlaatste
    nog een pleister van geduld.
    Ben geen Noviomagi Batavus
  • Augustus: 1832
    Recept tegen de Cholera Morbus
    Neem een kop vol opgeruimdheid
    met een doos vol goeden moed.
    Daags 2 lepels tijdsbeweging
    even laauw gebruik is goed.
    50 pillen vaste spijsen,
    aangemengd met goeden Wijn,
    Een Tinctuur van vergenoegen
    is de beste medicijn.
    1-2 Droppels geest van vreugde
    met een poeder levenszout.
    en wat balsem van vertroosting
    is een raad zoo goed als goud
    doch vindt gij in dit recept
    uwen wensch nog niet vervuld
    neem dan voor het allerlaatste
    nog een pleister van geduld.
    Ben geen Noviomagi Batavus
  • Augustus: 1832
    Recept tegen de Cholera Morbus
    Neem een kop vol opgeruimdheid
    met een doos vol goeden moed.
    Daags 2 lepels tijdsbeweging
    even laauw gebruik is goed.
    50 pillen vaste spijsen,
    aangemengd met goeden Wijn,
    Een Tinctuur van vergenoegen
    is de beste medicijn.
    1-2 Droppels geest van vreugde
    met een poeder levenszout.
    en wat balsem van vertroosting
    is een raad zoo goed als goud
    doch vindt gij in dit recept
    uwen wensch nog niet vervuld
    neem dan voor het allerlaatste
    nog een pleister van geduld.
    Ben geen Noviomagi Batavus
  • QXVndXN0dXM6IDE4MzIKUmVjZXB0IHRlZ2VuIGRlIENob2xlcmEgTW9yYnVzCk5lZW0gZWVuIGtvcCB2b2wgb3BnZXJ1aW1kaGVpZAptZXQgZWVuIGRvb3Mgdm9sIGdvZWRlbiBtb2VkLgpEYWFncyAyIGxlcGVscyB0aWpkc2Jld2VnaW5nCmV2ZW4gbGFhdXcgZ2VicnVpayBpcyBnb2VkLgo1MCBwaWxsZW4gdmFzdGUgc3BpanNlbiwKYWFuZ2VtZW5nZCBtZXQgZ29lZGVuIFdpam4sCkVlbiBUaW5jdHV1ciB2YW4gdmVyZ2Vub2VnZW4KaXMgZGUgYmVzdGUgbWVkaWNpam4uCjEtMiBEcm9wcGVscyBnZWVzdCB2YW4gdnJldWdkZQptZXQgZWVuIHBvZWRlciBsZXZlbnN6b3V0LgplbiB3YXQgYmFsc2VtIHZhbiB2ZXJ0cm9vc3RpbmcKaXMgZWVuIHJhYWQgem9vIGdvZWQgYWxzIGdvdWQKZG9jaCB2aW5kdCBnaWogaW4gZGl0IHJlY2VwdAp1d2VuIHdlbnNjaCBub2cgbmlldCB2ZXJ2dWxkCm5lZW0gZGFuIHZvb3IgaGV0IGFsbGVybGFhdHN0ZQpub2cgZWVuIHBsZWlzdGVyIHZhbiBnZWR1bGQuCkJlbiBnZWVuIE5vdmlvbWFnaSBCYXRhdnVz

    Let hier op

    Transcribeer de handgeschreven tekst in principe zo letterlijk mogelijk.

    Voor een goede werking van de automatische controle van je invoer en om verschillen in werkwijzen tussen archiefdiensten en onderzoekers te voorkomen, zijn er een paar uitzonderingen op het letterlijk transcriberen afgesproken:

    • Typ een ij voor y, behalve wanneer het echt een y moet zijn (bv. Lyon of hypotheek).
    • Typ afkortingen zoveel mogelijk voluit, behalve bij (samengestelde) woorden die je ook zo uit zou spreken (bv. t'selve blijft dus t'selve en wordt geen het selve).
    • In de oorspronkelijke tekst worden woorden op diverse manieren, al dan niet met streepjes, haaltjes e.d. afgebroken, maar gebruik in je transcriptie altijd een min-
      teken, zoals in modern Nederlands.

    Verschillen tussen kleine letters en hoofdletters, spaties, regeleinden en witregels worden tijdens de controle genegeerd, maar probeer deze voor de leesbaarheid natuurlijk wel zo letterlijk mogelijk over te nemen.

    Kijk voor uitgebreide tips voor het maken van transcripties op 'Wat staat daar?' bij: Aanwijzingen voor transcripties.

    'Wat staat daer?' is nadrukkelijk bedoeld om het lezen van oude handschriften te oefenen, niet om het maken van transcripties te leren. Wil je over dat laatste meer uitleg? Lees verder >