Proces tegen Jan van de Laak

2e pagina

3e pagina

4e pagina

5e pagina

6e pagina

7e pagina, 6 en 7 heb ik per ongeluk omgedraaid. Dit is 6

8e pagina

9e pagina

10e pagina

11e pagina

12e pagina

13e pagina

14e en laatste

Ick ondergescheve in qualiteyt als procureur

van Caarel van den Eynde, contra

Jan van de Laack, gedaagde, bekent

d'origineel acte dagement voor

mijn mr. ter secretarye van

Moergestel geligt te hebben desen

2e November 1741.

[ondertekening]

//

Relatiere ik ondergeschreve vorster

deser heerlijkheid van Moergestel

dat ik de annexe acte van citatie

ter instantie van Caarl van den

Eynde, nomine uxoris*, behoorlijk

hebbe geinsinueert en voorgelesen

aan Jan van der Laack, daerinne genoemt, en aan

denselven, tot sijne narigtinge

gelevert copie, op dat sevenden

November seventien hondert

een en veertigh. Yan Dalvens?

//

[handtekening]

Vorster der heerlijckheid van Moergestel,

Daagt uyt naam ende vanwegen

Caarl van den Eynde, woonende alhier,

als in huwelijck hebbende Elisabeth Bijnen,

voorheen weduwe wijlen Arien van

Vaarle, Jan van

de Laack, mede woonachtigh alhier,

als man en momboir van Adriaentie Goyaert

Roosen, alsoo voor een vierde part erffge-

naam van denselven Roosen, en nogh

voor een derde in een vierde part erfgenaam van

Corstiaan Goyaart Roosen, haren gewe-

sene broeder was, en voorts erffgenaam

van Maria Goyaart Roosen, haare

suster, die voor een vierde erffgenaam

van den gemelden Goyaert Roosen, haren

vader was, en eyndelijck als erffgenaam

van de meergemelde Maria,

die erffgenaam van haren

voorseyden broeder Corstiaan was, voor //

een geregt derde part in het vierde

part van sijn vader Goyaert Roosen

errfportie, en alsoo tesamen in qua-

liteyt als voor, erffgenaam voor de

helfte en nogh twee derde in een vierde

part des geheele nalatenschap van

Goyaert Roosen, vorens genoemt, je-

gens het eerstkomende geregt dat

op aanstaande Woensdagh voor

heeren wethouderen deser heerlijck-

heid Moergestel staad gehouden

te werden, omme aldaar te comen

aenhooren soodanigeh eysch en conclu-

sie als den aenlegger jegens den ge-

daaghde sal doen en nemen, daer-

jegens te antwoorden en voorts te

procederen als naer stiele gebruycke-

lijck, levert hiervan copie en rela-

teert uw gedaan exploit in geschrifte

omme etc. Actum Moergestel desen /

sesfden November seventien hondert

een en veertigh.

Carel van den Eynde

[handtekening] Althoff, procureur

//

Relaas

Aanspraacke

voor

Caarl van den Eynde,

woonende alhier, als in

huwelijck hebbende Elisabeth

Beynen, voorheen weduwe

wijlen Arien van Vaarle, aanleggere

contra

Jan van de Laeck, meede

woonachtigh alhier, als man

ende momboir van Adriaent-

je Goyaert Roosen, alsoo voor

een vierde part erffgenaem

van denselven Roosen, en

nogh voor een derde part

in een vierde part erffge-

naam van Corstiaan Goy-

aert Roosen, haren gewesene //

broeder en voorts erffge-

naam van Maria Goyaert

Roosen, haar suster, die voor

een vierde part erffgenaam

van den gemelden Goyaart

Roosen, haere vader, was,

en eyndelijck als erffgenaam

van de meergemelde Ma-

ria, die erffgenaam van hare

voorzeyde broeder Corstiaen

was, voor een geregt derde

part in het vierde part

van sijn vader Goyaart Roo-

sen erffportie en alsoo te-

samen in qualiteyt als

voor erffgenaam voor de

helfft en nogh twee derde

in een vierde part des

geheelen nalatenschap

van Goyaeart Roosen, /

voorens genoemt in die

qualiteyt gedaaghde.

Eerwaarde heeren schepenen

Den eysscher in sijn voorschreve quali-

teyt sullende proponeren d'reden vant

gedaane dagement omme alsoo te ob-

tineren den eysch en conclusie int eyn-

de deses te doen en te nemen.

1. Deede onder de ordinare regtspremis-

sen seggen

2. En het is conform aan d'waarheid

3. Dat wijlen Adriaen van Vaarle, geweest

sijnde des eysschers huysvrouwe vorige man, op

den sesden December seventien hondert

thien heeft verhuurt gehadt

4. Aan wijlen Goyaart Corstiaan Roosen,

geweest sijnde de vader van des /

gedaagdens huysvrouw en bij denselven

in huure is aangenomen

5. Seeckere huysinge met de say- en wey-

landen, gestaen ende gelegen in den

gehughte d'Heysen binnen dese heerlijckheid

6. Soo en in dier voegen als den huurder het-

selve als doen was gebruyckende

7. Met t'geen den verhuurder laatst hadde besayt

int aghterste bosch

8. En sulx voor den tijt en termijn van

vier alsdoen eerstkomende jaren, met

twee te scheyden wie van beyde gelieven

sullen

9. Aanvanck genomen hebbende d'huysinge

Mey, hoff en groes te halff Maert en't

ackerlant hoigstaande stoppelen, alle des

jaars seventhien hondert elff

10. Voor de somme vijff en vijfftigh guldens ten

voorlijve** een coppel hoenders ses en dartigh /    

pont boter, off sacken rogge en twee mudden

boekwijt jaarlijcks

11. Behalven een hondert en vijfftigh goet lever-

baer stroy om op het huys te decken

12. En voorts als bij de conditie van verpagting

op den sesden December seventien hondert

tien ten overstaan van heren schepenen

alhier dairvan gepasseert, breder is te

sien

13. Ten dese sub no. 1 onder copie authentiecq

annex.

14. Daarvan 't origineele voor den tijt

van veertien dagen ter secretary is ge-

depositeert ten acces en visie.

15. Den eysscher de wijders seggen

16. Dat den voorsijden Goyaert Corstiaen

Roosen of wes sijne erffgenamen, voorseyde huysinge en landerijen

voor de gestipuleerde vier jaren hebbende

bewoont en gebruyckt.

17. Denselven t'voorlijff en boeckweyt //

ten vollen heefft voldaan en betaalt.

18. Gelijck meede den rogh van Lichtemis

seventien dartien en veerten, dan dat den-

selven op de twee volgende jaren niet

meer hebbende gelevert dan hondert

vijffentwintig vaten.

19. Oversulx uyt dien hooffde nogh debit

is een en vijfftigh vatten rogge.

20. Sooals t'selve te sien is bij de annoti-

tie door wijlen Arien van Vaarle daervan

gehouden.

21. Bij extract autentiecq sub no. 2 te sien,

nevesn gevoegt.

22. Dat voorsijde restant mits overlijden

van Adriaen van Vaarle tot nu toe

onbetaalt gebleven sijnde, den eysscher,

als desselffs weduwe getrouwt hebbende,

wel allerley minnelijcke devoiren

heefft aengewent om daertoe in der /

minne te geraken.

23. Dan te vergeeffs.

24. In voegen denselven eyndelijk genoot-

saackt is geworden den gedaagde

voor U Eerwaarden in rechte te betrecken.

25. En te doen daghvaerden jegens den regt-

dagh die bij continuatie op hodie***    

is dienende.

26. Mits welcke etc.

27. Meede diegeene etc.

Concluderende soo contendeert den voor-

noemden eysscher qualitate qua ten eyn-

de bij vonnisse diffinitieff ter manisse

des richters in desen te geven als wer-

den gesegt, verclaert en uytgesprooken

voor regt, dat den gedaagde in qualiteyt //

als int hoofft deses breder gemelt, schuldig

gehouden en verbonden is aan den

eysscher te voldoen d'helffte, mitsgaders

twee derde in een vierde part van

voorsijde een en vijfftigh vaten rogge,

den gedaaghde int gunt voorscreve,

mitsgaders in de kosten van regt

condemnerenden offte dat andersints

etc.

Implorerende etc.

Carel van den Eynde

[Handtekening van de procureur] Althoff, procureur

//

Aanspraacke

voor

Caarl van den Eynde,

nomine uxoris, eysscher en

aanlegger

contra

Jan van d'Laacke,

nomine uxoris, qualitate qua, gedaagde.

Althoff, procureur /

Extract uyt het register van

alderhande actens van schepenen

der heerlijckheid van Moergestel.

Compareerde voor schepenen ondergenoemt

sr. Adriaen van Vaerlen, in den naeme van

sijn vader, diewelcke verclairde met desen ver-

huert off verpagt te hebben aen Goyiert Corsti-

aen Rosen, hier mede present, en de huuringe

accepterende, sijne huysinge, say- en weylande,

gestaen en gelegen in de gehughte van de

Heysen onder dese heerlijckheyt van Moergestel,

soo en gelijck hij huerder hetselve jegenwoor-

digh is bewoonende en gebruyckende, met het-

geene den verhuurder laest heeft besaeyt

int achterste bosch, sulcx voore den tijdt ende

termijn van vier eerstcomende en achtereen-

volgende jaeren, ten halven berouw omme

bij dient betrefft uyt dese huuringe te scheyden,

mits malckanderen een halff jaer tevooren

op te seggen, aenvanck nemende, te weten

de huysinge op Meyavont, hoff en grosse

te halff Meert ende het ackerlant toigst

aen de stoppelen, alles in den aenstaende jae-

re 1711 en aldus wederom aff te scheyden, voor

welck gebruyck van voorsz. goederen den huerder

heeft belooft jaerlijx aen den verhuerder te //

sullen betalen en leveren ten voorlijve

vijffenvijfftigh gulden, een coppel hoender en

ses en dartigh pont boter en ten coorenpagt

elff sacken rogge en twee mudde boeckweyt,

sullende het voorlijf eerstmael verschijnen

te Kersmis 1711, en de coorenpagt Lichtmisse

1713 en sulx van jaer tot jaer gedurende

de hueringe, boven't allen't welcke den

huerder alnoch moeten leveren en op de

huysinge te laten decken jaerlijcx een hon-

dert vijfftigh steen goet leverbaer dack-

stroy, den decken te dienen, denselven den

cost en dranck te geven voor den affval

ende dackgelden ten laste mede des huerders,

alles sonder costen, item den huurder sal al-

noch gehouden sijn te betalen alle de

lasten, soo aen desen staet, als vijandt

tot de beede toe incluys, soo ordinaris

als extraordinaris, geene ter werelt uytgeschey-

den, hoedangh die oock genoemt souden

mogen werden, in al waer't ook schoons

bij eenige ordonnantien, resolutien, plac-

caten, offte eenige anderen uytschrijvinge,

particulierlijck op den eygenaer waer ge-

stelt offte noch gestelt soude mogen werden, /

belovende den huurder den verhuerder die in alles cost en

schadeloost affte te sullen houden, sonder costen, item bij den

huerder de weegten en wanden te onderhouden, naer

lants regt ende het hout daertoe nodigh bij den ver-

huerder aen te wijsen, item door den huurder de lande-

rijen soo saey- als weylant, wel en behoorlijck te

moete mesten en labeuren, zoo wel het laetste als

eersten jaar, oock egeenen hout wasch te mogen questen

offte kreucken, op peene datselve ten coste en laste van

den huerder sal worden belegt, item door den huerder

te moeten onderhouden, lijden en dogen alle wegen,

steegen, waterlaten en verder gebuerlijcke rechten, waer-

inne dese verhuurde goederen met recht gehouden

sijn, tot naercominge vant gene voorseyt, verbinden

partijen hinc inde**** hunne respective personen en goederen,    

present en toecomenden, alles respective, onder voluntaire

condemantie pro ut in forma, alles sonder argh off

list. Actum desen sesden December 1710, ter pre-

sentie en tern overstaen van Baten en Fier, schepe-

nen die den voorn. registere hebben onderteeckent. Onder

stont: Mij mede present , en was getyckent P. Tim-

mers, secretaris 1710.

Naar gedaane collatie is dese met

d'originele uytgemaackte huurcedulle ge-

screven en geteeckent als boven op behoorlijk

segel bevonden, mij geëxhibeert door Caarl van den

Eynden. Te accordeeren attestere ik ondergescreven notaris

heden den 29e January 1742.

Althoff, notaris pub. //

Extract

Sub no. 1

Huercedulle

tusschen

Sr. Adriaan van Vaer-

len, verhuerder

ende

Goyaert Corstiaen Rosen,

huerder

1710 /

Den 22 July 1714 met Wilm en Corstiaan

van den rogge pacht tot Lichtemis

1714 incluys gerekent, ende bevonden2 vaten over

betaelt te sijn, ende den boeckwijt tot dato dier

bij betaalt, maer de boter en voorlijven gerekent

thien jaren, sijnde tot het jaer 1714 incluys, soo is

bevonden, dat nogh suyver schuldigh blijven negentien

en drie vierendeel pont boter ende van de voorlij-

ven 1714 incluys als voorseyt, met eenigh geleent

gelt daarinne gerekent, de somme van hondert

ses en sestigh gulden ses stuyvers, dus    ƒ 166.6.0

Dito door Wilm en Corstiaen Goy-

aerts Roosen hierop ontfangen vijfftigh

gulden, dus    50.0.0

Den 19 October 1714 door Corstiaan

ontfangen achtien en een halff pont boter

Den 5 November door Wil ende Cors-

tiaan met decken tot datum deses //

daarinne gerekent t'samen ontfangen

een en sestigh gulden ses stuyvers, dus    ƒ 61.6.0

Den 21 January 1715 ontfangen vijfftien setter

rogge

Den 4 February ten bosch ontfangen drie sacken

boeckweyt

Den 26 April nogh door Corstaiaan

ontfangen dartien sester***** rogge    

Den 11 Mey 1715 met nopch een rijs

te vperen samen aan mij gelevert

twee en twintigh sester een vat rog-

ge en eenen sack boeckwijt

Dito door Corstiaan noch in gelt

ontfangen twee en vijfftigh gulden in gelt

en noch drie gulden wegens cleversaat,

dus tesaemen 35 gulden, dico    55.0.0

Den 10 February 1716 door Wilm den soon

twee mud boeckwijt ontfangen

Den 9 September 1716 door Wilm

den soon noch ontfangen elff sester rogge

Accordeert met het voorsz. schult-

boeck voor soo veel het geëxtraheerde

aangaat, 31 Juny 1742.

... Althoff, nots. pub. /

Extract

sub no.2

Exhibitum int geregt van den

31 January 1742

* Nomine uxoris: uit naam van zijn vrouw

** voorlijf: Bedrag dat betaald moet worden als voorschot van een pachtsom die later (en dan vaak in natura) voldaan moet worden; vand. ook: gedeelte van een pachtsom dat in geld betaald wordt.

*** hodie: vandaag

**** hinc inde: van beide kanten

***** sester: brababtse korenmaat

opnieuw hartelijk dank, Geert. Wij kunnen weer  een stuk verder