gijzeling in Bergen op Zoom in 1630

2-8-1630

Compareerden voor mij Jan van Wesel, notaris openbaer etc.,

mette getuygen naergenoempt, Hieronymis de la Croix,

woonende te Wilmerdonck buyten Antwerpen, ende Jan de

Reyger, woonende tot Deurne, oock buyten Antwerpen,

ende hebben ten voersoucke van jonckheer Robert van Eeckeren,

heere van Stabrouck, ritmeester onder een compagnie curasseurs

van desen garnisoene, gesamentlijck ende eendrachtelijck, sonder

eenige inductie dan alleenlijck omme de waerheyt getuygenisse

te geven, verclaert, getuycht ende geattesteert, getuygen

mitsdesen met presentatie van solemnelen eede des noot

zijnde, waerachtich ende hen wel kennelijck te

wesen als daechlijckx binnen Antwerpen verkeerende,

gelijck zijluyden over vele jaeren continuelijck hebben gedaen, dat

Jan Baptista Aernouts over ontrent vier of vijff

jaeren geleden, onbegrepen den plaets en tijde, binnen Antwerpen

voorsz. op s'heeren steen is geweest des voorsz. ritmeesters

gevangene ende dat den selven Jan Baptista de

voorsz. gevanckenisse is ontcomen, oft ontloopen, sonder

dat zij comparanten eygentlijck weten bij wat middel ofte maniere

sulcx is geschiet, doch verclaeren zij comparanten

dit sekerlijck wel te weten, dat den voorn. Jan Baptista

Aernouts bij middel van rechte uyte gevanckenisse

niet is geraect. Voorders verclaerde den

voorsz. Hieronymus de la Croix alleene hem wel

kennelijck te zijne, dat den voorsz. Jan Baptista Aernouts

hem uyt den gevanckenisse heeft geriteert int clooster

van Pieter Puts binnen Antwerpen, ende dat hij deposant

denselven Jan Baptista int voorn. clooster tot vele

ende verscheyden reysen heeft gesien, alles sonder

arch of list. Aldus gedaen ende gepasseert tot Bergen

opten Zoom voorsz. den 2en Augusti anno 1630 ter /

presentie van Jan Jacobssen, schipper, ende coopman ende

Wouter Jacobssen, arbeyder, beyde poorters ende borgers

deser stadt, als getuygen, et signamerunt

Jereonimus de la Crooxe

Jan de Reygher

Jan Jacopsen

't Merck van de voorsz. Wouter Jacobsen

J. van Wesel notaris

27-8-1630

Compareerden voor mij Jan van Wesel, notaris openbaer

etc., mette getuygen naergenoempt. Cornelis Maris,

Henrick van Rhijn ende Dierck van den Velde, alle

ruyteren onder de compaingie van den heer ritmeester

van Eeckeren, denwelcke sonder eenige inductie

dan alleenlijck omme der waerheyt getuygenisse

te geven, hebben gesamentlijck ende eendrachtelijck

vercleert, getuycht ende geattesteert, gelijck midts

desen, met presentatie van solemnelen eede des noot

zijnde, waerachtich te wesen dat zij comparanten

ende Pieter Michielssen, mede ruyter onder de voorsz.

compaignie, jegenwoordich absent sijnde, nu ontrent

acht weken geleden, onbegrepen den precysen tijd,

op eenen Sondach ontrent den middach, door expressen

last van den voorsz. heer ritmeester van Eeckeren binnen

den dorpe Niel gevangen hebben genomen eenen Jan

Baptista Aernouts, alsdoen woonende tot Niel voorsz.,

sittende op eenen coetswagen omme hem alhier

binnen Bergen te brengen ende alsoo denselven

Aernouts van den wagen niet en wilde commen, seggende tegens

de comparanten, ick hebbe liever dat gij

mij dootschiet, dan dat ick van de wagen comme, zijn

sij comparanten genootsaeckt geweest hem

metten voorsz. wagen aff te brengen, hebbende den voorsz.

Jan Baptista Aernouts onder wegen de comparanten alle

middelen van inductien voorgevoert opdat se hem souden laten gaen, hen

onder andere vele gelts thoonende ende presenterende,

seggende, eyscht wat gij wilt, bent met mijn bederff niet geholpen, cundt

gij swijgen, ick sal wel swijgen, waertoe zij comparanten geenssints gewilden

verstaen, maer hennen last volgende, is den wagen al doen voorts rijden

ende wesende ontrent anderhalff ure van Niel tot onder

Artsselaer zijn hen een groot getal huysluyden

van Niel soo te voet als te peerde, met

roers ende ander geweer gevolght daeronder mede te

peerde was den secretaris Lucas Henrick met den

degen op de zijde, de voorsz. huysluyden aenleydende /

dewelcke hem comparanten hebben omsingelt met gewelt

ende tegens hennen danck den voorsz. gevangene affgenomen, waerover zij comparanten

hen geweer affleggende seyden, die onsen gevangenen

nemen die nemen oock ons geweer, seggende den voorsz. secretaris

dat hij instont voor al tgene dat daeraff commen

soude, ende dat hij oft den voorsz. Aernouts binnen

Bergen bij den ritmeester commen soude als zij ontboden

souden worden, waervan zij comparanten versochten

een schriftelijcke acte ofte bescheet omme haer

bij de ritmeester te mogen verantwoorden, welck bescheet

die van Niele hem hebben gegeven in der handt getekent, geschreven bij den

voorsz. Aernotus selve, naer zijne fantasie (alsoo zij

comparanten niet connen lesen oft schrijven) ende bij den-

selven Aernouts neffens den secretairs ende schepenen van Niel ondertekent,

hebbende deselve secretaris de comparanten oock een ander bescheet doen

teeckenen. Alles sonder arch oft list.

Aldus gedaen ende gepasseert tot Bergen opten Zoom voorsz.

ten comptoire mijns notaris, den 27 Augusti anno 1630,

ter presentie van Michiel Stevenssen, beenhacker, ende

Johannes van Briel, clerck mijns notaris, als

getuygen et signamerunt.

't merck van Cornelis Maris

't Merck van HVR Henrick van Rijn

't Merck van Dierck van den Velde

Machiel Stevensen

J. van Briele 1630

J. van Wesel notaris

waw ; dank je wel Geert. Ik loop al jaren met deze vraag en nu  ineens in twee uren tijd door jou opgelost . Hiep hiep !!

Dit sensationele verhaal kan eigenlijk niet zonder info over de oplossing van het conflict. Ik verwacht dat dat te vinden is in navolgende actes.Mag ik nog één keer een beroep op u doen ?

West Brabants Archief te Brabant, Notariële archieven

Notariële archieven Bergen op Zoom, Bron: boek, Deel: 0026, Periode: 1631, Bergen op Zoom, archief boz - 0050, inventaris­num­mer 0026, 27 maart 1631, Notaris Jan van Wesel, Minuutakten van andere akten, 1631, aktenummer 66, folio 275-276

West Brabants Archief te Brabant, Notariële archieven

Notariële archieven Bergen op Zoom, Bron: boek, Deel: 0026, Periode: 1631, Bergen op Zoom, archief boz - 0050, inventaris­num­mer 0026, 29 maart 1631, Notaris Jan van Wesel, Minuutakten van andere akten, 1631, aktenummer 67, folio 277-277

West Brabants Archief te Brabant, Notariële archieven

Notariële archieven Bergen op Zoom, Bron: boek, Deel: 0026, Periode: 1631, Bergen op Zoom, archief boz - 0050, inventaris­num­mer 0026, 12 april 1631, Notaris Jan van Wesel, Minuutakten van andere akten, 1631, aktenummer 80, folio 305

BOZ24000022_176

Compareerde voor mij Jan van Wesel, notaris openbaer etc.,

tot Bergen opten Zoom residerende, mette getuygen

naergenoemt, sr. Jacques Mannaerts corneth van de

compaignie van saliger den heer ritmeester van Eeckeren, den-

welcken door commandement van den Ed. heere van

Rhone, gouverneur deser stadt, bij den major

vant garnisoen rechtelijck geciteert zijnde, omme der

waerheyt getuygenisse te geven, ten versoucke van

Cornelis Maris, Henrick van den Rhijn, Dierck van den

Velde, ende Pieter Michielssen van Poperingen, alle

ruyteren van de voorsz. compaignie, heeft verclaert,

getuycht ende geattesteert, gedaen op den eede bij hem

aen den lande gedaen, die hij, des noot zijnde, tot desen

eynde bereyt is te vernieuwen, waerachtich ende

hem comparant wel kennelijck te wesen, dat hij

comparant nu ontrent thien off elff maenden

geleden onbegrepen, zijnde bij den voorn. heer ritmeester

van Eeckelen, t'zijnen huyse, heeft gehoort dat

deselve heer ritmeester van Eeckelen aen den voorn.

Cornelis Maris, een van de requiranten, daer mede

present zijnde, heeft last gegeven omme met

hem binnen te halen eenen Jan Baptista Aernouts,

hem onthoudende ten platten lande, die den heer

ritmeester seyde hem een oft tweentwintich duysent

guldens schuldich te zijne, ende dat den voorn.

ritmeester aen den voorsz. Cornelis Maris belooffde met

hem vieren daeraff een duysent gulden te geven, soo

zij den voorsz. Aernouts binnen deser stadt conden /

brengen, alles sonder arch off list. Aldus gedaen

ende gepasseert tot Bergen opten Zoom voorsz. ten

comptoire mijn notaris, den 27en Marty anno

1631, ter presentie van sr. Jacques Heckaer major vant

garnisoen ende Christiaen Jacobssz mandemaecker,

poorter deser stadt, als getuygen et signamerunt.

Jacqus Mannars

Jakus Heckart

Chrystiaen Jacobs

J. van Wesel nots. pub.

BOZ240000022_178

Compareerde voor mij Jan van Wesel, notaris openbaer etc.,

mette getuygen naergenoempt, sr. Mertten van Druynen, lieutenant

van de compaignie van den heer ritmeester van Eeckelen saliger, den-

welcken door commandement van de Ed. heer van Rhone,

commeneur deser stadt, bij de major vant garnisoen

rechtelijck geciteert zijnde, omme der waerheyt getuygenisse

te geven ten versoucke van Cornelis Maris, Henrick van

Rhijn, Dierck van den Velde, Pieter Michielsz van

Poperingen, alle ruyteren van de voorsz. compaignie,

heeft verclaert, getuycht ende geattesteert getuygen etc. midts desen

op den eede bij hen aen den lande gedaen, die hij, des noot zijnde,

tot desen eynde bereyt is te vernieuwen,

waerachtich ende hem comparant wel kennelijck te

zijne, dat hij den voorsz. heer ritmeester van Eeckelen in zijne

leven verscheyden reysen heeft hooren seggen, dat hij de voorsz.

vier ruyteren, requiranten, heeft belooft duysent guldens te

geven, bij aldien zij eenen Jan Baptista Aernouts binnen

deser stadt conden brengen, verclaert mede hij comparant,

dat hij den voorsz. ritmeester naerdat de voorn. ruyteren den

voorn. Aernouts gevangen hebben gehadt ende dat die van

Melsen denselven Aernouts gewapenderhandt hadden

affgenomen ende voort hem borge waren gebleven,

heeft hooren seggen dat hij metter borchtocht van de

huysluyden, soo wel tevreden was, als metten

voorsz. Aernouts selffs, ende dat hij evenwel belooffde

de voorsz. ruyteren te contenteren, soo den voorsz. Henrick van

Rhijn, een van de ruyteren, den voorsz. ritmeester hier aff sommige

reysen vermaende ende aensprack, sonder arch of

list. Aldus gedaen ende gepasseert tot Bergen op ten

Zoom voorsz., ten comptoire mijns notaris, den 29en /

Marty anno 1631, ter presentie van Christiaen Jacobsz

mandemaker ende Matthijs Janssz smith, poorters deser

stadt als getuygen, et signamerunt.

Marten van Druenen

Christiaen Jacobs

Maetijes Jansse

J. van Wesel nots.

BOZ240000022_199

Compareerden voor mij Jan van Wesel, notaris openbaer etc.,

mette getuygen naergenoempt, Jan Pietersz van Ittergem,

quartiermeester van de compaignie van saliger den heer ritmeester

van Eeckelen, ende heeft ten versoucke van Cornelis

Maris, Henrick van den Rhijn, Dierck van den Velde, ende

Pieter Michielsz van Poperingen, alle ruyteren van de voorsz.

compaignie, sonder eenige inductie van

alleenlijck omme de waerheyt getuygenisse te

geven, verclaert, getuycht ende geattesteert gelijck

ende midtsdesen op den eede bij hem aen den lande

gedaen, die hij, des noot zijnde, altijt presenteert

te vernieuwen, waerachtich te wesen, dat hij

comparante den voorsz. ritmeester in zijnen leven

heeft hooren seggen, dat hij aen de voorsz. vier ruyteren,

requiranten, heeft belooft duysent guldens

indyen zij Jan Baptista Aernouts binnen deser stadt

connen brengen, ende naerdat die van Niel

den voorsz. ruyteren de voorsz. Aernouts hadden affgenomen,

ende voor hem borge gebleven, dat hij ritmeester

mette huysluyden soo wel soude te rechte

geraecken als metten voorn. Aernout, sonder

arch of list. Aldus gedaen ende gepasseert

tot Bergen opten Zoom voorsz. ten comptoire mijns

natoris, den 12en Aprilis anno 1631 ter

presentie van d'eersame Joost Bolcole wethouder

deser stadt ende Pieter Philipssz van Wil-

sade als getuygen, et signamerunt.

Bolcoel

X T'merck gestelt Jan Pieters van Ittergem

Pieter van Wielsaede

Dank u wel !!!!