Brief Parijs 1854

blz. 1

blz. 2

Blz. 3

Jo,

er ontbreekt nog tekst. De laatste zin van blz. 3 is niet afgewerkt, en sluit evenmin aan bij de 2 zinnen die dwars geschreven staan. Gelieve de ontbrekende tekst, zijnde de achterkant van blz. 3 te posten.

hierbij de ontbrekende pagina

Paris ce 5 Juillet 1854

Ma très chère Maman!

A peine ai-je

fermé ma lettre pour vous, que

je pourrais en recommencer une

autre. Mais je vous prie cepen-

dant de ne jamais vous inquièter

si, par quelques circonstances, je ne

pourrais garder mon habitutude de

vous écrire tous les deux jours, car

vous pouvez être assurée que, si

mon silence était causée par

maladie, mon cher mari s'em-

presserait de vous en faire part.

Quoique ne sentant pas encore des

effets très visibles de ses remèdes

homéopathiques, il me semble ce-

pendant que mon bien aimé Guil-

laume a meilleure mine. Il est

bien possible même, qu'il vaut

mieux que ses maux d'estomac

---

diminuent lentement qu'avec tant

de précipitation, car bien souvent

on voit alors que l'ancien mal

recommence après, des plus belles.

Notre petite vacance sera le nec plus

ultra pour sa santé, le repos d'esprit

et l'air pur et frais de la campagne

seront les meilleurs remèdes imaginables.

Les maux de dents d'Antje sont,

depuis hier, un peu mieux. Cette nuit

cependant elle n'a pu dormir que

pendant quelques heures, mais je me

flatte que moyennant un peu de

temps chaud, elle en sera bientôt quitte.

Tout en vous priant de ne pas oublier

Madame Itsinga pour elle, ce qui me

semble un moyen assez sûr, pour

l'en debarasser entièrement. Nous dinons,

de nouveau, aujourd'hui chez Madame

Lightenvelt, en tête à tête avec elle,

Monsieur dinant en ville. Samedi der-

nier, elle nous avait prié aussi, étant

aussi seule. Ces petits diners sont fort

---

agréables. Je prends alors mon ouvrage,

et nous passons notre soirée d'une

manière très comfortable. Elle m'a bien

priée ainsi que Monsieur, de les rappeler

à votre bon souvenir, si je vous écrivais.

Je reçois, à l'instant, votre

affectueuse et longue lettre, qui

m'a fait un bien vif plaisir. D'un

côté parce qu'elle contient de bonnes

nouvelles de votre santé, qui nous est

si chère, mais qui d'un autre côté

m'a causée de la peine, parce que j'y

ai vu, à mon grand regret, que

vous êtes, de nouveau, entourée de

tracasseries. Comme mon cher mari

est, en ce moment, à la chancellerie,

et que, par conséquent, je ne puis

vous dire, aujourd'hui, son avis au

sujet de notre cher Corneille, j'espère

vous répondre à ce sujet dans ma

prochaine lettre. Pour moi, il me

semble qu'assurément il y aurait beau-

coup d'avantages de le voir seul chez

---

un homme, qui parait être aussi

habile que Monsieur Dirksen. Je crois qu'il

pourrait faire plus de progrès chez

lui en 6 mois, qu'à une grande

pension en un an. L'objection

pour moi serait aussi de le voir

déjà à La Haye, mais s'il a des

occupations toute la journée, et

qu'il n'a qu'une couple d'heures

de loisir pour la promenade, il

me semble qu'alors le lieu ou

il se trouve est assez indifférent.

Je comprends si bien que votre

position actuelle est fort difficile,

car pour les Messieurs v.d. Berg et Lan-

dolt, il n'est pas agréable de devoir

abandonner un élève à un âge

ou les progrès sont les plus rapides,

et ou les grandes difficultés sont pres-

que vaincues. Mais si un change-

ment est nécessaire pour le bon

Corneille, il faut alors assurément que

cela se fasse, car son avenir est

de plus grande conséquence et importance

---

que le eergevoel de ces Messieurs. Après

en avoir parlé avec mon cher mari,

qui a un jugement si sain, je vous

transmettrai de suite son avis à ce

sujet. Quel ennui pour vous, que

cette Keetje! Elle devrait vous être

si reconnaissante pour toutes les

bontés, sans nombre, que vous ne cessez

de lui témoigner, que je ne conçois

pas comment elle ose vous causer

tant de peine, si ce n'est qu'on l'y

force, ce qui sera assurément le cas.

Je regrette de ne pouvoir vous annon-

cer encore l'arrivée de la nomination,

mais je puis cependant vous dire

quelque chose qui vous fera, comme

à nous, grand plaisir. D'abord

avant de vous le dire, je vous prie

de le garder encore secret jusqu'à ce

que l'acte officiel soit venu. Monsieur

L. a assuré à Guillaume que le tout doit

se décider un de ces jours, et que

nous pouvons facilement prendre nos

arrangements en conséquence. Nous

---

sommes allé voir l'appartement du Mar-

ché d'Aguesseau, qui est tout à fait neuf,

et n'a été habité que deux mois. Il

se compose de 2 salons, 1 chambre à diner,

3 à coucher, dont une serait pour vous,

une pour nous, et une qui ferait le

cabinet de toilette et la chambre de

travail de Guillaume. Excepté cela il y a encore

une chambre pour Antje dans l'appar-

tement même, et 4 de domestiques en

haut, ainsi qu'une écurie et remise.

Tout se décidera aujourd'hui. Nous

irons à 4 heures avec la Dame pour faire

tous nos arrangements pour le prix

et pour notre entrée. Ainsi les autres

détails pour ma prochaine lettre.

L'appartement est d'une propreté irréprochable,

hollandaise on peut dire. Vous con-

cevez donc notre bonheur, car c'est

celui que nous avons envié pendant

tout l'hiver. Adieu, chère et bonne

Maman, j'espère que cette nouvelle

vous égaiera un peu. Guillaume et moi, nous

vous embrassons de coeur et d'âme.

Pour la vie,

votre affectionnée et dévouée fille

Ida

---

Mille choses à vos alentours et connaissances,

surtout à Iante v. C.

---

Madame

Madame van der Oudermeulen

née van Wickevoort Crommelin

à

La Haye

Pays-Bas

Parijs, 5 juli 1854

Mijn zeer lieve Mama!

Nauwelijks heb ik mijn brief aan u beëindigd, of ik zou al een nieuwe kunnen beginnen. Ik verzoek u echter om u nooit ongerust te maken als ik door omstandigheden niet mijn gewoonte kan handhaven u om de twee dagen te schrijven, want u kunt er zeker van zijn dat, als mijn stilzwijgen door ziekte zou worden veroorzaakt, mijn lieve man zich zou haasten u daarvan op de hoogte te stellen.

Hoewel de effecten van zijn homeopathische remedies nog niet erg zichtbaar zijn, lijkt het me toch dat mijn geliefde Willem er beter uitziet. Het is zelfs goed mogelijk dat het beter is dat zijn maagklachten langzaam afnemen in plaats van te snel, want vaak ziet men dan dat de oude kwaal daarna des te heviger terugkeert.

Onze kleine vakantie zal het allerbeste zijn voor zijn gezondheid, met de geestelijke rust en de zuivere, frisse buitenlucht als de best denkbare remedie.

Antje's kiespijn is sinds gisteren iets beter. Vannacht kon ze echter maar een paar uur slapen, maar ik vlei mezelf met de gedachte dat ze er met wat warm weer binnenkort vanaf zal zijn. Ik vraag u ook om voor haar mevrouw Itsinga niet te vergeten, daar ze mij een vrij zekere manier lijkt om er helemaal vanaf te komen.

We dineren vandaag weer onder vier ogen bij mevrouw Lightenvelt, aangezien mijnheer in de stad dineert. Afgelopen zaterdag had ze ons ook al uitgenodigd, omdat ze toen ook alleen was. Deze kleine diners zijn erg aangenaam. Ik neem dan mijn handwerk mee en we brengen onze avond op een zeer comfortabele manier door. Ze heeft mij gevraagd u de hartelijke groeten van haar en mijnheer over te brengen als ik u zou schrijven.

Ik ontving daarnet uw liefdevolle en lange brief, die mij groot genoegen heeft gedaan. Enerzijds omdat hij goed nieuws bevat over uw gezondheid, die ons zo dierbaar is. Anderzijds heeft hij mij verdriet gedaan, omdat ik tot mijn grote spijt zag dat u opnieuw omringd bent door problemen. Aangezien mijn lieve man op dit moment op de kanselarij is en ik u dus vandaag zijn mening over onze lieve Corneel niet kan geven, hoop ik u hierover in mijn volgende brief te antwoorden. Voor mij lijkt het zeker dat er veel voordelen zouden zijn om hem enkel bij een man te zien met de bekwaamheden van de heer Dirksen. Ik denk dat hij bij hem in 6 maanden meer vooruitgang zou kunnen boeken dan op een grote kostschool in een jaar. Het bezwaar voor mij zou ook zijn om hem al in Den Haag te zien, maar als hij de hele dag bezigheden heeft en slechts een paar uur vrije tijd heeft om te wandelen, lijkt het me dat de plaats waar hij zich bevindt dan vrij onbelangrijk is.

Ik begrijp maar al te goed dat uw huidige positie erg moeilijk is, want voor de heren v.d. Berg en Landolt is het niet aangenaam om een leerling te moeten opgeven op een leeftijd waarop de vorderingen het snelst gaan en de grote moeilijkheden bijna overwonnen zijn. Maar als een verandering noodzakelijk is voor de goede Corneel, dan moet dat zeker gebeuren, want zijn toekomst is van groter belang en gewicht dan het eergevoel van deze heren. Nadat ik erover gesproken heb met mijn lieve man, die zo'n wijs oordeel heeft, zal ik u onmiddellijk zijn mening hierover overbrengen.

Wat een ergernis voor u, die Keetje! Ze zou u zo dankbaar moeten zijn voor al die goedheid die u haar blijft bewijzen. Ik begrijp niet hoe ze het durft u zoveel verdriet te doen, tenzij ze ertoe gedwongen wordt, wat zeker het geval zal zijn.

Het spijt me dat ik u de komst van de benoeming nog niet kan aankondigen, maar ik kan u toch iets vertellen dat u, net als ons, veel plezier zal doen. Voordat ik het u vertel, vraag ik u om het nog geheim te houden totdat de officiële akte is gekomen. De heer L. heeft Willem verzekerd dat alles een dezer dagen beslist moet worden en dat we gemakkelijk onze voorbereidingen dienovereenkomstig kunnen treffen. We zijn het appartement op de Marché d'Aguesseau gaan bekijken, dat helemaal nieuw is en slechts twee maanden bewoond is geweest. Het bestaat uit 2 salons, 1 eetkamer, 3 slaapkamers, waarvan er één voor u zou zijn, één voor ons, en één die de kleedruimte en de werkkamer van Willem zou zijn. Behalve dat is er nog een kamer voor Antje in het appartement zelf, en 4 dienstbodenkamers boven, evenals een stal en een koetshuis. Alles wordt vandaag beslist. We gaan om 4 uur met de dame om alle regelingen te treffen aangaande de prijs en voor onze intrek. De andere details zijn voor mijn volgende brief. Het appartement is onberispelijk schoon, Hollands zou men kunnen zeggen. U begrijpt dus ons geluk, want het is het appartement waar we de hele winter naar verlangd hebben.

Vaarwel, lieve en goede Mama, ik hoop dat dit nieuws u een beetje zal opvrolijken. Willem en ik omhelzen u met hart en ziel.

Voor het leven,

uw liefhebbende en toegewijde dochter

Ida

Duizend groeten aan uw omgeving en kennissen, vooral aan **Iante v. C.

Mevrouw

Mevrouw van der Oudermeulen

geboren van Wickevoort Crommelin

te

Den Haag

Nederland

**Ik meen dat er een hoofdletter i staat, maar het zou eventueel ook een slecht geschreven t kunnen zijn, waardoor er tante zou staan. Naar wie v. C. verwijst heb ik het raden. Eventueel van Crommelin, al wordt deze familie steeds zonder van geschreven.

Andreas hartelijk dank, ik lees dat ze, als het even kan, om de twee dagen een brief schrijft, dat is nogal wat. Ik ben al blij c.q. heb al veel plezier van de enkele exemplaren die ik heb.